Baard (plaats)
Plaats in Nederland | |||
---|---|---|---|
Situering | |||
Provincie | |||
Gemeente | |||
Coördinaten | 53° 9′ NB, 5° 40′ OL | ||
Algemeen | |||
Oppervlakte | 2,56[1] km² | ||
- land | 2,52[1] km² | ||
- water | 0,04[1] km² | ||
Inwoners (2023-01-01) |
195[1] (76 inw./km²) | ||
Woningvoorraad | 84 woningen[1] | ||
Overig | |||
Woonplaatscode | 2009 | ||
Foto's | |||
Baard | |||
|
Baard is een dorp in de gemeente Leeuwarden, in de Nederlandse provincie Friesland. Baard ligt ten zuidwesten van de stad Leeuwarden tussen Oosterlittens en Lions aan de Bolswardertrekvaart.
In 2023 telde het dorp 195 inwoners. Ten zuidoosten van Baard ligt de terp en voormalige buurtschap Faldens.
Geschiedenis
[bewerken | brontekst bewerken]Baard is ontstaan op een terp. Eeuwenlang was het woonplek van het adellijke geslacht Dekema, en stond er een stins van deze familie. Het dorp was ook de hoofdplaats en naamgever van de grietenij Baarderadeel. De Bolswardertrekvaart was lang een belangrijke verbinding naar Oosterlittens, omdat alle handel over het water ging.
In 1325 werd de plaats vermeld als Bauwert, in 1329 en 1370 als Bawerth, circa 1440 als Bawert en Bauwert, in 1491 als Baerdt. De plaatsnaam duidt waarschijnlijk op een bewoonde hoogte (werth) van de persoon Bavo.
Het dorp maakte deel uit van de gemeente Baarderadeel tot deze gemeente per 1 januari 1984 opging in de nieuwe gemeente Littenseradeel. Per 1 januari 2018 maakt Baard deel uit van de gemeente Leeuwarden.[2]
Kerken
[bewerken | brontekst bewerken]De oudste kerk van het dorp is de Doopsgezinde kerk, deze stamt uit 1856 en verving een in 1786 gebouwde kerk. De kerk wordt niet meer voor diensten gebruikt. De andere kerk van het dorp is de Hervormde kerk, deze stamt uit 1876 en verving ook een oudere kerk.
Bijnaam voor de inwoners
[bewerken | brontekst bewerken]De bewoners van Baard worden "Baarder Katten" genoemd. De spreekwoordelijke "honden" wonen in Lions. Het standbeeld van een kat in het midden in het dorp herinnert hier aan.
Sport
[bewerken | brontekst bewerken]Het dorp was het toneel van de eerste officiële polsstokverspringenwedstrijd. Op 24 augustus 1767 werd er gesprongen over de Bolswardertrekvaart. Het dorp heeft verder een kaatsvereniging, FK Baerd.
Cultuur
[bewerken | brontekst bewerken]Het dorp heeft een toneelvereniging, In Goed Begjin. Het eetcafé 'Eetcafé Baard' doet tevens dienst als dorpshuis en om de drie maanden verschijnt de dorpskrant De Baarder Kat.
Onderwijs
[bewerken | brontekst bewerken]Het dorp heeft een basisschool, De Stjelp. Deze school is vernoemd naar de boerderij die verplaatst is naar het Zuiderzeemuseum in Enkhuizen. Deze boerderij was een kleine stelpboerderij en werd in 1980 afgebroken en verplaatst naar het museum. Daar doet de boerderij dienst als een voorbeeld van een boerenleenbank.
Bekende (ex-)inwoners
[bewerken | brontekst bewerken]Harmen Sytstra was van 1852-1864 schoolmeester op de basisschool van Baard, hij was een Friese taalstrijder en ligt in het dorp begraven. Een andere bekende inwoner was Martha Wieringa, die een schaatsster was die uit Baard kwam.
Geboren in Baard
[bewerken | brontekst bewerken]- Juw Dekama (1449-1523), grietman
Openbaar vervoer
[bewerken | brontekst bewerken]- Streekbus 35: Sneek - Scharnegoutum - Bozum - Wieuwerd - Britswerd - Oosterlittens - Baard - Winsum - Welsrijp - Tzum - Franeker
- Lijntaxi 535: Sneek - Scharnegoutum - Bozum - Wieuwerd - Britswerd - Oosterlittens - Baard - Winsum - Welsrijp - Tzum - Franeker
Zie ook
[bewerken | brontekst bewerken]Externe links
[bewerken | brontekst bewerken]- G. van Berkel & K. Samplonius (2018), Nederlandse plaatsnamen verklaard
- Frieslandwonderland.nl (Stichting Fryslâns Ferline); NoordBoek - Peter Karstkarel
- Westfries Museum
- Zuiderzeemuseum
- ↑ a b c d e Tabel: Bevolking; maandcijfers per gemeente en overige regionale indelingen, 1 januari 2023, Centraal Bureau voor de Statistiek, Voorburg/Heerlen
- ↑ Update: Gemeentelijke herindeling per 1 januari 2018